Nuốt nước mắt vào trong, vừa làm mẹ, vừa làm cha, vượt lên khó khăn nuôi con trưởng thành, những người vợ liệt sĩ ở xã Cẩm Vũ (Cẩm Giàng) đã xích lại gần nhau, lập nên Câu lạc bộ (CLB) Vợ liệt sĩ.
Cho đến bây giờ, bà Phạm Thị Tâm, 82 tuổi, vợ của liệt sĩ Đào Đắc Thu ở thôn Phú Lộc vẫn chưa quên được lần chia tay cuối cùng với chồng. Đó là ngày bà sinh cô con gái út. Đêm trước sinh con, 10 giờ sáng hôm sau, ông Thu lên đường ra mặt trận rồi mãi mãi không trở về. Khi bà nhận giấy báo tử chồng (năm 1969), con gái lớn mới 13 tuổi, con út vừa tròn 1 năm. Một nách 7 con (5 trai, 2 gái), giữa lúc đất nước đang còn chiến tranh, cuộc sống của mẹ con bà vô cùng khó khăn. Bà Tâm tự nhủ “chồng đã hy sinh vì đất nước, mình cũng phải gắng nuôi con nên người để xứng với chồng”. Những năm thập kỷ 70 của thế kỷ trước, bà tất tả ngược xuôi đi Lạng Sơn, Cao Bằng mua khoai, sắn về Hải Phòng, Hải Dương bán, rồi ở thập niên 80 thức khuya dậy sớm với gánh hàng bún, hàng bánh ở chợ Phú Lộc…, bà đã dành trọn cuộc đời mình cho các con. Giờ đây, cả 7 người con của bà đều đã trưởng thành, người trở thành cán bộ xã, người là nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi. Các cháu nội, ngoại đứa vào đại học, đứa đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài, song luôn giữ truyền thống gia đình. Cháu nội Đào Đắc Tùng, con anh Đào Đắc Thanh từng đỗ thủ khoa đại học, hiện đang du học tại Pháp. Bà Tâm cho biết: “Tham gia CLB Vợ liệt sĩ, được gặp gỡ, chia sẻ tình cảm với các chị em cùng cảnh ngộ, tôi thấy mình như khỏe lại”.
Bà Vũ Thị Bảy, vợ liệt sĩ Nguyễn Văn Sẻ tham gia CLB Vợ liệt sĩ xã từ ngày đầu thành lập nhớ lại: “Năm 1971, khi chồng hy sinh, tôi 24 tuổi, còn con trai vừa mới được 20 ngày. Sau này cũng có nhiều người muốn cùng tôi nên duyên vợ chồng nhưng nghĩ đến tương lai của con, tôi quyết định không đi bước nữa. Giờ con trai tôi đã 41 tuổi, có một cửa hàng kinh doanh ăn uống, lại phát huy được nghề nấu rượu truyền thống của làng nên kinh tế khá hơn. Tôi không phải vất vả lo lắng làm ăn như trước, nên dành nhiều thời gian cho con cháu, sống vui, sống khỏe”. Nói về hoạt động của CLB Vợ liệt sĩ, bà Bảy cho biết: CLB ra đời năm 1994 có 31 thành viên, nay chỉ còn 19 người, hầu hết đều ở độ tuổi ngoài 60, 70. Thành viên CLB là những người vợ liệt sĩ ở vậy nuôi con. Hồi mới thành lập, nhiều thành viên đang trong độ tuổi lao động, còn khó khăn về kinh tế nên hoạt động của CLB tập trung vào việc giúp đỡ các thành viên khó khăn về giống, vốn, kinh nghiệm sản xuất, kinh doanh. Nay cuộc sống của đa số thành viên đều đã khá hơn, chị em được hưởng chế độ, chính sách của Nhà nước nên có nhiều thời gian dành cho con cháu, CLB lại trở thành nơi các bác chia sẻ kinh nghiệm ứng xử trong gia đình, động viên con cháu chấp hành chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Nhưng có một hoạt động được duy trì đều đặn suốt 18 năm qua, đó là hoạt động tình nghĩa, thăm hỏi thành viên và thân nhân lúc ốm đau, phúng viếng khi qua đời, khi đón hài cốt liệt sĩ trở về địa phương, giúp đỡ thành viên không nơi nương tựa, thành viên có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn ngày công lao động sửa nhà, chăm sóc sức khỏe…
Bà Nguyễn Thị Nghinh, vợ liệt sĩ Hoàng Văn Giao, Chủ nhiệm CLB Vợ liệt sĩ xã Cẩm Vũ cho biết thêm: "CLB còn tích cực tham gia các phong trào của thôn, xã như động viên chị em tham gia tập thể dục dưỡng sinh, tham gia đội tế trong các dịp hội làng, cử đại diện tham dự các buổi gặp mặt động viên phong trào khuyến học… 5 năm trở lại đây, CLB đã ủng hộ đình Phú Lộc, Trường THPT Tuệ Tĩnh, 2 cơ sở của trường mầm non tại thôn Nghĩa Phú và Hoàng Gia một số cây bóng mát, góp phần tạo môi trường cảnh quan xanh, sạch, đẹp cho các nhà trường. CLB hiện có 6 triệu đồng tiền quỹ do chị em đóng góp. Số tiền này dùng cho thành viên trong CLB vay để hỗ trợ con cháu phát triển kinh tế. Tiền lãi được dùng để tổ chức các hoạt động của CLB. Ngoài nguồn quỹ này, chị em còn góp thêm tiền ủng hộ các hoạt động nhân đạo, từ thiện, ủng hộ nạn nhân chất độc da cam… Nhờ duy trì tốt các hoạt động, CLB Vợ liệt sĩ xã Cẩm Vũ đã nhiều lần được biểu dương, năm 2005 được báo cáo điển hình toàn quốc và đã thực sự trở thành chỗ dựa tinh thần cho những người vợ đã chịu nhiều thiệt thòi vì hòa bình, độc lập tự do của đất nước.
Theo Bao Hai Duong